Op zondag 12 april bracht theatergezelschap Subsub de klassieker Lucifer naar De Voetnoot in Almere. Met deze moderne, muzikale bewerking van Vondels bekende toneelstuk worden eeuwenoude, maar nog altijd actuele vragen gesteld.

Lucifer, het verhaal

In de hemel leven alle engelen in harmonie, met aartsengel Lucifer als stralende leider: geliefd en onaantastbaar. Als zoon van God staat hij aan de top van de hiërarchie, gerespecteerd door iedereen om hem heen. Totdat een onverwachte boodschap van Gabriël alle bestaande verhoudingen op losse schroeven zet.

Nu God de mens heeft geschapen, moeten de engelen de mens dienen en moet Lucifer zijn positie als hoogste gezaghebber naast God afstaan. Een besluit dat voor hem voelt als een persoonlijke afwijzing. Waarom wordt hij aan de kant gezet? Waarom ontneemt zijn vader hem alles wat altijd vanzelfsprekend leek? Hij is toch de morgenster, fakkeldrager en troonopvolger?

Wat begint als verwarring, groeit langzaam uit tot iets veel groters: twijfel slaat om in gekrenkte trots, een diep gevoel van onrecht en uiteindelijk in woede. Lucifer weigert de nieuwe machtsverhoudingen te accepteren en komt in opstand.

Het verhaal, oorspronkelijk geschreven door Joost van den Vondel in 1654, draait om de strijd tussen goed en kwaad, tussen God en de Duivel. Hoewel het verhaal eeuwenoud is, voelt het verrassend actueel. Want wat gebeurt er wanneer iemand die gewend is aan macht, deze ineens dreigt te verliezen? Dergelijke thematiek bleek ook in Vondels tijd al gevoelig: binnen een week na de eerste opvoering in de Amsterdamse Schouwburg werd het stuk op grond van onder andere godslastering verboden.

Kracht en samenspel

De cast van Lucifer weet optimaal gebruik te maken van de speelruimte en slaagt erin het relatief abstracte decor naar hun hand te zetten. Het fungeert daardoor niet slechts als achtergrond, maar als een volwaardig onderdeel van het verhaal: decor en spel vloeien naadloos in elkaar over. In het bijzonder Bo Samuel Bellamy, die de titelrol vertolkt, weet de ruimte niet alleen in te vullen, maar daadwerkelijk te bespelen. Met zijn krachtige stem, emotionele monologen en overtuigende samenspel neemt hij het publiek mee in Lucifers innerlijke strijd en verzet.

Naast Bellamy weet ook Linda van Mil te imponeren met haar krachtige spel en stem. Haar vertolking van Belzebub is angstaanjagend overtuigend: zij lijkt het personage niet te spelen, maar haar te zijn. Als sluwe en berekende kracht zet zij Lucifer aan tot verzet, waarbij ze feilloos inspeelt op zijn gekrenkte trots. Samen vormen zij een krachtig tegengeluid binnen de verschuivende machtsverhoudingen. Kortom: Twee veelbelovende, aanstormende talenten.

De acteurs van Subsub zijn uitstekend op elkaar ingespeeld. Noemenswaardig is het energieke samenspel van Dante De la Haye en Sofie Flaar als Apollion en Belial, wier dialogen natuurlijk aanvoelen en bijdragen aan de geloofwaardigheid van het geheel. Het overtuigende samenspel tussen Bellamy en Tito Paraiso als Lucifer en Gabriël geeft bovendien extra lading aan het slot van de voorstelling.

Deze muzikale bewerking van Lucifer wordt ondersteund door moderne muziek en een koor. Hoewel de uitvoering van hogere noten soms te wensen overlaat, voegt de muziek op meerdere vlakken duidelijk iets toe aan het verhaal. De liedkeuze is doordacht en sluit goed aan bij de scènes. Vooral de uitvoering van ‘Beggin’’ door Weronika Frackowiak als aardsengel Rafaël valt op door de manier waarop het nummer naadloos in het verhaal is verweven. Het lied past uitstekend bij haar stemgeluid en wordt overtuigend gebracht.

Onder regie van Ester Bolte zit de voorstelling goed in elkaar en wordt een prettig tempo aangehouden. De parallellen met de huidige maatschappij zijn daarbij onmiskenbaar. Het stuk laat zien hoe macht gedrag kan beïnvloeden en hoe omstandigheden een persoon kunnen vormen. Goed en kwaad blijken daarin nauw met elkaar verweven, waarbij de voorstelling een evenwicht zoekt tussen beide en uiteindelijk ruimte laat voor de hoop dat het goede de overhand houdt.

Na een reeks schoolvoorstellingen is Lucifer in het weekend van 17 en 18 april wederom te zien in De Voetnoot in Almere.

Meer informatie en tickets: lucifer – Theatergroep SubSub

Verslag: Rowena Kat

Foto’s: Mariska Steenbergen

Scènefoto’s: Subsub