Op 26 februari was het toneelstuk Mist te zien in Theater de Purmaryn in Purmerend. Na de geslaagde première vorige maand reist deze tragikomedie momenteel langs verschillende theaters in het land. In Mist brengen onder andere Laus Steenbeeke en Myrthe Burger het ontroerende en soms verwarrende verhaal van een voormalig variétéartiest die langzaam de grip op zijn identiteit verliest.

Willy Borél
 
Mist vertelt het verhaal van Willy Borél, ooit een gevierd variétéartiest die leefde voor het applaus en de spotlights. Wanneer bij hem dementie wordt vastgesteld, verandert zijn wereld ingrijpend. Hij verhuist naar een verzorgingstehuis, waar de dagen grauw en uitzichtloos lijken en herinneringen steeds minder houvast bieden. Hij vlucht in de drank, terwijl zijn verleden zich in flarden aan hem opdringt.
 
Het lijkt als de dag van gisteren dat hij samen met zijn vaste pianist grote successen vierde maar ook gruwelijk ten onder ging. Langzaam ontvouwt zich een complex web van valse herinneringen, verwijten en onverwerkt verdriet. Heden en verleden lopen steeds meer door elkaar. Wat blijft er van iemand over wanneer herinneringen langzaam vervagen en de realiteit steeds ongrijpbaarder wordt? In deze tragikomedie is niets wat het lijkt.
 
Humor en ontroering
 
Laus Steenbeeke, bij het brede publiek bekend van zijn rol in Woeste Grond, geeft gestalte aan Willy Borél. Hij toont een man die steeds verder verdwaalt in zijn eigen geest en zichtbaar worstelt met het verlies van zijn identiteit. Steenbeeke balanceert op indrukwekkende wijze tussen humor en ontroering. Met scherpe timing weet hij het publiek aan het lachen te maken, om hen vervolgens met beide benen op de grond te zetten. Zijn schakelingen tussen scherpte, verwarring, woede en kwetsbaarheid volgen elkaar in indrukwekkend hoog tempo op en voelen pijnlijk herkenbaar. De verwarring sluipt gaandeweg subtiel zijn spel binnen.
 
Myrthe Burger, Danny Westerveel & Ydwer Bosma vertolken meerdere personages en tonen hoe ingrijpend het ziekteproces is voor de omgeving. Zij maken de machteloosheid, het verdriet maar ook de blijvende liefde voelbaar. Hun rolwisselingen zijn sterk geënsceneerd en worden met ogenschijnlijk gemak uitgevoerd. Ondanks minimale veranderingen in kostuum, weten zij telkens overtuigend een nieuw karakter neer te zetten. Elk personage, hoe kort ook op het toneel, voelt realistisch en heeft een eigen identiteit.
 
Decor, licht en muziek
 
Het sobere, minimalistische decor, bestaande uit neutraal meubilair en gordijnen van witte draden, vangt de kille sfeer van het verzorgingstehuis op zeer treffende wijze. Met subtiele veranderingen in licht worden verschillende locaties uit Willy’s verleden en uiteenlopende geestestoestanden aangeduid. Het lichtontwerp van Milo Zevering verdient hierin lof. Met relatief eenvoudige middelen worden tijdsprongen en emotionele verschuivingen helder zichtbaar gemaakt.
 
Mooi is hoe cast en crew met minimale middelen moeiteloos schakelen tussen heden en verleden en zo een aangrijpend verhaal vertellen. De nadruk ligt volledig op het spel en de tekst, wat de voorstelling kracht en focus geeft. 
 
Ook de teksten van Ydwer Bosma verdienen lof. Samen met Tom Dicke schreef hij tevens de muziek, die op verschillende momenten de fundering vormt voor de sfeer van het verhaal. Deze muzikale toevoegingen ondersteunen de emotie zonder te overheersen en vormen een subtiele, maar waardevolle laag in de voorstelling.
 
Tragikomedie met impact
 
Ontroerend spel wordt afgewisseld met scherpe humor en sarcasme. Juist deze balans maakt Mist zo sterk. De humor voelt nergens misplaatst, maar werkt verbindend en herkenbaar. Het publiek wordt meegenomen in een verhaal dat zowel confronterend als humoristisch is.
 
Mist behandelt dementie op tragikomische wijze en toont de impact ervan op zowel de patiënt als diens omgeving. De voorstelling zindert nog lang na. Deze ingenieus geconstrueerde tragikomedie is een absolute aanrader.
 
Mist staat nog tot en met 12 mei in de Nederlandse theaters.
 
 
Verslag: Rowena Kat
Foto: Set Vexy