Musical 14-18: Zij die sterven gaan, zingen voor u.

Musical 14-18: Zij die sterven gaan, zingen voor u.

Op paaszondag 20 april 2014, zo’n 100 jaar na de start van de Eerste Wereld Oorlog, ging “14-18, de spektakel musical” in première. Tout bekend Vlaanderen was aanwezig om dit bij te wonen. Zij verheugden zich, en terecht, de musical doet zijn titel eer aan.

“14-18” Geeft het verhaal weer van een club vrienden die aan het begin van WO I naar het front worden gestuurd om te vechten voor het vaderland, met in hun gedachte dat ze binnen 3 weken terug thuis zullen zijn. De geschiedenis leert ons dat dit iets anders zal verlopen…


Voor deze productie heeft Studio 100 een waar blik Vlaamse sterren geopend. Onder andere Free Souffriau, Bert Verbeke, Jonas van Geel, Peter van de Velde, Louis Talpe, Maaike Cafmeyer, Bert Verbeke (om van het ensemble met o.a. Leendert Vis, Jan Schepens en één van Vlaanderens mooiste stemmen Hilde Norga nog maar te zwijgen), ze hebben ieder een even grote rol, met Jelle Cleymans als Jan als verbindende factor.
Deze acteur levert een prestatie van formaat af. Vlak voor hij voor het eerst papa zal worden, wordt hij naar het front gestuurd. Hij verwacht voor de geboorte terug te zijn. Dat zijn stem perfect matcht met die van Free Souffriau wisten we al van voorgaande producties die zij samen speelden. Die samenwerkingen hebben hier een aangenaam effect, je voelt dat ze elkaar door en door kennen en spelen vol overtuiging elkaars grote liefde, zojuist getrouwd en binnen een maand ouders van de kleine Louis. Tot aan die tijd probeert Cleymans als Jan zijn jongere broertje Kamiel, een glansrol van de relatief onbekende Lander Depoortere, zoveel mogelijk tegen de oorlog te beschermen. Depoortere maakt indruk als muzikaal talent dat veel te jong ten oorlog moet.

De vriendenkliek die samen naar het front worden gestuurd, wordt compleet gemaakt door Bert Verbeke en Jonas van Geel als Albert en Fons. Een verademing om komiek Van Geel in een serieuze rol te zien. Hij bewijst een enorm getalenteerd acteur van formaat te zijn. Zijn karakter vindt tegen zijn eigen verwachting in de liefde van zijn leven Céline, een prachtige rol van Maaike Cafmeyer. Ook zij heeft een serieuzere rol dan het publiek van haar verwacht, ze weet de juiste toon te slaan. Samen geven ze een diepere betekenis aan deze verschrikkelijke oorlog. Bert Verbeke heeft in dit geheel als macho de meer luchtige rol te pakken, althans, zo lijkt het toch in het grootste deel van de show. Zijn one-liners zorgen voor een lach in de zaal, waardoor het niet alleen narigheid in dit oorlogsspektakel wordt. In flashbacks laat een sublieme kindercast zien hoe weinig de karakters verschillen van de jongens die voor hun vaderland vechten.

Indrukwekkende acteerrollen zijn er verder voor Louis Talpe, die toch wel aan verdacht veel Duitse info komt en Jo de Meyere als generaal. Streng doch in zijn eigen ogen rechtvaardig probeert hij de oorlog te winnen, en schroomt er niet voor om daar offers voor te laten vallen. Als publiek hecht je je zo aan de door Frank van Laecke sterk ontwikkelde karakters, dat het een suspense wordt en je alleen maar hoopt dat ze allemaal de oorlog zullen overleven.
Meeste indruk maakt Peter van de Velde. Zijn karakter maakt een ontwikkeling door die zelfs op de achterste rijen van de Nekkerhal in Mechelen laat voelen hoe de oorlog in iemands hoofd gaat zitten.
Het ensemble wordt aangevuld door een dubbele lading figuranten, allemaal om de enorme ruimte die ter beschikking is ook effectief te gebruiken. In het ensemble schuilen enkele topstukken uit de Vlaamse musicalwereld, de zang op muziek van Dirk Brossé laat een diepe indruk achter. De Filharmonie hoort men op band, maar dat gevoel is er geen moment. Een mooi voorbeeld is als Dimitri Verhoeven, Leendert de Vis en Alexander Metselaar op een cruciaal moment in de oorlog ons mag toezingen, later bijgestaan door de rest van het (mannelijk) ensemble.

14-18 premiere-3

Maar niet alleen deze acteurs hebben een voorname rol in dit spektakel. Ook als bezoeker maak je er actief deel van uit. Door de rijdende tribune voel je je in de opening de vijand, een aanvallend leger. Soms ben je juist meer een slachtoffer van de oorlog en dan weer neutraal. Die inzet geeft zoveel meer lading aan deze voorstelling. Dat het decor en de tribune groots zijn, komt extra tot zijn recht door de inzet van echte paarden en auto’s, die miniatuur lijken in deze setting. Ook erg mooi dat men in het begin de titel van dit spektakel ontdekt in de overblijfselen van de huizen die als decor dienen. Ze worden multifunctioneel ingezet en zelfs tot brug getransformeerd. Kosten nog moeite zijn bespaard om de toeschouwer te laten voelen hoe de oorlog voor de veel te jonge jongens aan het front voelde. De geur van kruitsporen zodra er een aanval is geweest en de lichteffecten die water laten zien en de verschrikkingen van de oorlog in beeld brengen, versterken dit nog meer. Over elk detail is nagedacht, het is kwaliteit zoals we gewend zijn van regisseur Frank van Laecke. Alles dat onstage te zien is, heeft een reden. Zijn topteam met o.a. schrijver Allard Blom en componist Dirk Brossé maken elke (toch al veel te hoge) verwachting waar. Een ongekende prestatie waar Studio 100 enorm trots op mag zijn. Ze leveren hier letterlijk een stukje geschiedenis af.

14-18 premiere-16

Daarbij is het voor Nederlanders, die toch minder geschiedenisles krijgen over WO I, sowieso een aanrader. Elke vergelijking die met Soldaat van Oranje verwacht wordt door de grootsheid en rijdende tribune is dan ook onterecht. De verhalen zijn fictief, maar komen ontzettend waar over. De tribune geeft zoals eerder gezegd een extra lading en gaat alleen voor of achteruit. Wel is het aan te raden om te boeken voor vak A zodat de beleving het meest intens wordt gevoeld. Bij vak B en C hangen weliswaar tv-schermen die delen van de bühne in beeld brengen, maar dit geeft minder effect dan dat je je middenin het oorlogsgeweld waant. En in het vocale geweld. De crème de la crème is aangetrokken en het loont, deze cast zingt niet alleen meerstemmig, maar zelfs meertalig voor u.

“14-18” Is een spektakel dat in 2014 begint… wat ons betreft mag het eindigen 100 jaar na de oorlog, een prestatie die tot 2018 volle zalen mag trekken.
Geniet, leer en ervaar bij “14-18, de spektakelmusical”.

Kijk voor meer informatie op http://www.1418.nu

Verslag Gaby Lejeune
Bekijk hier de fotoreportage van Gaby Lejeune
Bekijk hier de fotoreportage van Peggy de Haan
Videoreportage Rob de Haan

Lees ook:
Spectaculaire preview van 14-18

De musical 14-18, the making of… de orkestband!

2018-02-22T21:30:18+00:00 21/04/2014 8:10|

Leave A Comment